كنترل ارتعاش

بر روي دستگاهي كه كار مي كنيد وداراي ارتعاش هست مثل : اره ،دستگاههاي بافندگي ، پمپ هاي بادي (پنوماتيك ) دستگاههاي كشاورزي و... ويا خودروهايي كه در زمينها ويا جادهاي ناهموار كار مي كنند اگر داراي فنر يا حالت ميرايي نداشته باشند عامل زيان اور ان به بدن انسان منتقل ميگردد براي كنترل ان سازمان بين المللي استاندارها سه معيار اصلي جهت ارزيابي وكنترل ان در موقعيت هاي متفاوت مشخص نموده است 

الف:     حفظ بازده كار              (مرز خستگي – افت كار ايي)

ب:      حفظ سلامت يا ايمني       (حد اثر گذاري )

پ:      حفظ راحتي و اسايش     (مرز افت راحتي و اسايش )

بر مبناي اين سه معيار ، حدود پيشنهادي اثر گذاري تعين مي گردد

الف : معيار خستگي – افت كار ايي :

براي تعين حدود اثر گذاري در فعاليتهايي كه در ان گذشت زمان ( يعني خستگي ) به كاركرد فرد لطمه ميزند ( پرواز ،رانندگي و هدايت خودروهاي سنگين) مورد استفاده است .

ب : معيار حد اثر گذاري :

 جهت تشخيص حد اثر گذاري مجاز در ارتعاش هاي تمام بدن بكار گرفته مي شود اگر از حدي كه توسط اين معيار تعيين مي گردد فراتر رويم سلامت فرد در معرض خطر قرار مي گيرد. از اين رو تجاوز از حد اثر گذاري قابل قبول نيست .

پ: معيارمرز افت راحتي :

براي ارزيابي راحتي افراد كه با هواپيما ، قايق وقطار مسافرت مي كنند. بكار ميرود.

گذر از حد اثرگذاري در اين موارد ، انجام اموري چون غذا خوردن  ومطالعه ونوشتن را در حين مسافرت مشكل مي سازد.

ميرا كردن ارتعاش تمامي بدن :

يكي از مهمترين مشخصات بسياري از خودروهاي محيط كار توانايي كاركردن در زير بارهاي سنگين مي باشد . بنابراين امر نياز خودرو به دستگاه فنر بندي از نوع سخت را ايجاب مي كند.

در نتيجه ارتعاش هاي ناشي از ناهمواري سطح زمين به صورت موثري ميرا نمي شوند.در چنين شرايطي ، روشمعمول براي حفاظت راننده از ارتعاش ها تجهيز صندلي وي با دستگاه فنر بندي ، كه به خوبي قادر به ميرا كردن ارتعاش نا مطلوب است ، مي باشد يكي از ساده ترين روش هاي جذب اين ارتعاش ها، قرار دادن بالشي نرم بين راننده وصندلي است ، روش ديگر نصب صندلي بر روي دستگاه فنر بندي متشكل از چند فنر وميرا كننده است ، راهپيچيده تر استفاده از صندلي روغني – بادي با سالزوكار خودكار تصحيح وضعيت مي باشد.

ميرا كردن ارتعاش دست و بازو:

چهار روش اصلي براي كاهش اثر پذيري كار برهاي ابزار دستي از ارتعاش هاي زيان اور وجود دارد:

1-     ميرا كردن ابزار از درون .

2-     ميرا كردن ارتعاش بين بدنه ابزار ودست كاربر

3-     هدايت ابزار از فاصله دور

4-     كاهش زمان اثر پذيري روزانهاز طريق اتخاذ روشهاي مديريتي ازجمله چرخش شغلي ،

حال به شرح مختصري به هر يك از انها مي پردازيم

1-ميرا كردن دروني ابزارها : روش موثر براي كاهش ميزان هاي ارتعاش زيان اور بوده ومعمول ترين روشي است كه طراحان ابزار جهت ميرا كردن ارتعاش بكار مي برند.

2-ميرا كردن ارتعاش بين بدنه ابزارودست كاربر: كاربرماده ميراكننده بين بدنه خارجي دستگاه ودستكاربر روش موثر ومتداول براي كاهش سطح ارتعاش ابزار دستي مي باشد. در اين روش ،ميرايي به شكل هاي زير تامين مي شود:

الف) قرار دادن ماده ميرا كننده بين بدنه ابزار ودسته آن .

ب)پوشش ابزار با لاستيك.

پ )پاستفاده از دستكش لاستيكي براي گرفتن ابزار.

در حالت كلي ،لاستيك ومواد ويسكو-الاستيك ديگر،براي ميرا كردن بسامد هاي بالا بكار مي روندو براي بسامدهاي پايين موثر نمي باشند.  لرزش ابزارهاي با اجزاي متحرك سريع ، كه عمدتا ارتعاش هاييي با بسامد بالا ايجاد مي نمايند ، با استفاده از مواد ويسكو – الاستيك بطور موثري ميرا مي گردد.

3- هدايت از راه دور : بدون شك ، موثرترين روش حذف انتقال ارتعاش هاي حاصل از ابزارها به بدن ، كنترلانها از راه دور است. اما اين روش در عين حال گران ترين روش است.

اين ابزارها كاراتر ودقيق تر هستند. مثالهايي از اين روش ، مته كوه بري مي باشد كه بر روي بازوي هيدرليك نصب شده است  وپتك كندن اسفالت كه بر روي خودرو نصب مي شود و ويبراتور كف تخت كه از راه دور كنترل مي گردد.

5-     كاهش زمان اثر گذاري : روش نهايي ، كاهش زمان مواجهه روزانه است .در صورتي كه روشهاي ديگر قابل اجرا يا موثر نباشند ، كاهش زمان مواجهه روزانه تنها راه حل است. در جدول مقادير حد آستانه مجاز كه به وسيله ACGIHبراي عامل زيان آور ارتعاش ارايه گرديده ، نشان داده شده است.